Macaroni met ham en kaas

Makkelijk, lekker, vet

Aap-Noot-Mies: zó leerde je lezen in 1910Mijn dochter heeft bijna haar bachelor (gruwelijk woord), dus je ziet mij niet zo vaak meer op een basisschool. Nu ik meewerk aan de ontwikkeling van een lessenreeks kom ik er weer. In de bijna tien jaar dat mijn dochter van de basisschool af is, is er méér veranderd dan in de tijd die tussen haar en mijn schooltijd zit. Het zwarte schoolbord met piepende krijtjes is een whiteboard geworden, en er is in elke klas een hoek met per school in kwaliteit en aantal verschillende computers. Maar dit terzijde.

Met een groepje leerlingen sprak ik (natuurlijk) over eten. Zo liet ik mij macaroni met ham en kaas ontvallen, ik dacht dat dat wel een bekend gerecht zou zijn. De ogen sperden wijd open. "We eten vaak pasta, maar dat hebben we nog nooit gegeten!" zei een meisje. Ze zou zeker thuis vragen of dat een keer gemaakt kon worden. Een ander meisje dacht niet dat ze dat bij haar thuis voor elkaar zou krijgen, zij aten daar voornamelijk uit de magnetron. Blijkbaar hadden die ouders nog niet de pasta-ham-kaassaus in de afdeling 'koelverse' maaltijden ontdekt.

Voor het geval er nu ouders of verzorgers zijn die van hun kind het verzoek voor macaroni met ham en kaas hebben gekregen en zich afvragen hoe je dat klaarmaakt, staat hier het recept. In het basisrecept zitten geen groenten, maak er dan een frisse salade bij. Of maak een variant met groenten in de macaronischotel. Geef als toetje in ieder geval geen zuivel, want dat zit al genoeg door de pasta. Welke pasta je ook kiest, neem liever pijpjes of elleboogjes dan lintjes.
Hoofdgerecht voor 4 tot 6 personen (afhankelijk van grote of kleine eters); voorbereiding 15 minuten; bereiding 20 minuten.

Macaroni met ham en kaas uit de ovenIngrediënten
400 tot 500 gram macaroni
150 tot 300 gram gekookte ham in dikke plakken
150 gram volvette belegen of jong belegen Goudse kaas, of een combinatie hiervan
1/2 liter (volle) melk
40 gram boter
40 gram bloem
witte peper en nootmuskaat naar smaak
eventueel zout, maar ham en kaas zijn ook al zout, proef eerst
Vlak voor het afmaken
eventueel 30 gram extra kaas

Voorbereiding
Snijd de plakken ham in blokjes (5x5mm).
Snijd ook 150 kaas in kleine blokjes (5x5mm). Rasp 50 gram kaas op een grove rasp. Je kunt ook alle kaas raspen.
Maak een béchamelsaus: smelt de boter zonder te laten verkleuren. Doe de bloem er in één keer bij en roer tot een papje met een houten spatel. Giet dan beetje bij beetje de koude melk erbij, terwijl je iedere keer roert tot de melk helemaal is opgenomen door de roux. Wacht met nieuwe melk erbij doen totdat de saus-in-wording weer tegen de kook aan is. Maak op smaak af met peper en nootmuskaat.
Kook de macaroni beetgaar (hoeveel minuten, dat zie je op de verpakking van de pasta), en giet af.
Schep de blokjes ham door de macaroni en giet de saus erover. Weer goed omscheppen. Op het laatst gaan de blokjes kaas erdoor. Doe het macaronimengsel in een ovenvaste, platte schaal. Je kunt dit ruim van te voren doen, of zelfs apart porties invriezen.

Bereiding
Verwarm de oven voor op 180 tot 200 grC.
Strooi eventueel de extra geraspte kaas op de macaroni.
Bak de macaroni tot de bovenkant een mooi korstje heeft. Hoe lang dat duurt, hangt onder andere af van of de macaroni meteen na het koken de oven in gaat of dat de schaal een tijd in de koelkast heeft gestaan. En natuurlijk van hoe je eigen oven werkt. Voor mij was twintig minuten op 200 grC goed. Kijk of de bovenkant mooi bruin maar nog niet verbrand is, dan is het goed.

Serveren
Macaroni met ham en kaas eet je lekker heet. Maar dan moet je wel goed blazen voordat je een hap in je mond steekt.
Geef er bijvoorbeeld een simpele salade bij van kropsla, tomaat, komkommer en bieslook, afgemaakt met een vinaigrette. Wij aten er rucola bij met tomaat, walnotenolie, tomatenbalsamico-azijn, witte peper en zout.
Overigens, je kunt de macaroni met ham en kaas ook meteen opdienen, zonder de oven te gebruiken.

Waarom niet de kaas meteen in de saus smelten?
Als je de kaas meteen in de hete saus smelt, heb je niet macaroni met ham en kaas, maar met kaassaus en ham. Zeker als je de kaas niet raspt maar in blokjes hebt gesneden, blijven die blokjes nog net apart in het gerecht. En dat vind ik lekker. Maar het hoeft niet.

Variaties
Het bovenstaande recept is erg simpel. Je kunt er groenten door doen, zoals erwtjes, venkel, prei of broccoli, toch andere kazen of meerdere kazen gebruiken (gorgonzola!), of een uitje zachtjes in de boter van de roux fruiten. Peterselie of ander kruid erdoor, knoflook, specerijen. Als je geen vlees eet, zou je grote garnalen in plaats van ham kunnen gebruiken. Eet je ook geen vis, dan neem je alleen kaas. Misschien wat hazelnoten of cashewnoten erdoor dan, maar het hoeft niet want kaas is ook een vleesvervanger.

Ingrediënten
Alle verklaringen van ingrediënten

Ham - Voor dit gerecht gebruik je niet dure Parmaham maar gekookte ham. Maar dan niet die rechthoekige schijven rubber die ze in supermarkten 'achterham' noemen, en al helemáál niet voorgesneden blokjes. Ga naar een echte slager, kies een mooie ham uit en laat daar dikke plakken van snijden. Die heb je zelf in minder dan een halve minuut in blokjes gesneden.
Goudse kaas - Dit is geen Italiaans recept, laat die parmezaan dus maar zitten. De volvette, smeuďge (jong) belegen Goudse kaas heeft een perfect smeltgedrag voor deze saus. Je krijgt van die leuke kaasdraadjes tussen de macaroni op je lepel en de achterblijvers op je bord. Koop geen voorverpakte geraspte kaas. Dat is vaak nooit kaas geweest, maar meteen in de fabriek tot krulletjes verwerkt. Zelf raspen is echt niet zo veel werk, en je bent meestal nog goedkoper uit ook.
Macaroni - Kies je kleine elleboogjes of grote Italiaanse pasta? Wat je zelf lekker vindt.

Bibliografie
Genoemde edities zijn in mijn bezit of door mij geraadpleegd. De links verwijzen naar verkrijgbare edities.
Alle op deze site genoemde boeken